De Amerikaanse presidentskandidaat Donald Trump heeft – zoals veel politici – de neiging om zijn publiek naar de mond te praten. Op een bitcoinconferentie in Nashville beloofde hij precies de president te zijn die de gelovigen in cryptomunten nodig hebben. Dat de sector zijn campagne sponsort, heeft duidelijk geholpen om een bocht te nemen, want vroeger vond hij cryptomunten bedrog. Maar een andere uitlating van Trump is veel fundamenteler dan die over bitcoins. Op een evenement van conservatieve christenen in Florida geraakte hij – zelfs naar Trump-normen – helemaal de weg kwijt. “Christenen, ga stemmen”, riep hij hen toe. “Alleen deze ene keer, daarna hoef je het nooit nog te doen”. Betekent dit dat hij al hun eisen zal inwilligen? Of dat stemmen niet meer nodig is eens Trump het land naar zijn hand heeft gezet? Het is niet de eerste keer dat Trump als een autocraat klinkt. Zijn eerdere uitspraak dat hij – eens herverkozen – geen dictator zou zijn tenzij op zijn eerste dag, sluit hier naadloos bij aan. Harvard professor Daniel Ziblatt kan zich geen enkele kandidaat-leider van een democratisch land herinneren die zo openlijk autoritair is. Toch niet sinds de Tweede Wereldoorlog. Zelfs Viktor Orbàn of Recep Erdogan niet.